Jaarverslagen

Jaarverslag 2020

Activiteiten

Gedurende 2020 kwam de RDA Commissie zesmaal bijeen. In januari en februari waren dat nog bijeenkomsten op locatie, vanaf maart waren alle bijeenkomsten online. Naast de reguliere commissievergaderingen organiseerde de Commissie ook 10 vertaalsessies om in kleinere samenstelling aan de Nederlandse vertaling van de RDA Reference te werken.

De eerste maanden van het jaar stonden in het teken van het afronden van de Nederlandse vertaling van de huidige RDA Reference set (d.w.z. de RDA elementen en waardelijsten plus bijbehorende definities). De vertaling is in december in de RDA Registry geladen en daarmee zichtbaar voor Nederlandse gebruikers. Deze activiteiten vonden plaats in het kader van het beheer van de Nederlandse documenten voor de RDA Toolkit. Wijzigingen aan de RDA Reference zullen in de toekomst ook in de Nederlandse vertaling verwerkt worden.

De FOBID studiedag over de vertaalslag van RDA in theorie naar RDA in de praktijk, die aanvankelijk voor oktober 2019 gepland stond, werd verzet naar 9 juni 2020. Met het oog op de coronapandemie zag de Commissie zich eind maart genoodzaakt de studiedag voor onbepaalde tijd uit te stellen. In november besloot de Commissie de studiedag aan te bieden als online evenement in het eerste halfjaar van 2021. Het werk aan de studiedag vindt plaats in het kader van het uitdragen van RDA in Nederland en het borgen van de kennis van de toepassing van RDA in Nederland.

Het tweede halfjaar stond in het teken van de nieuwe RDA Toolkit (de “beta Toolkit”), die op 15 december 2020 de officiële RDA Toolkit is geworden. Twee onderwerpen kregen speciale aandacht van de Commissie: cultuurafhankelijke vocabulaires en applicatieprofielen.

Cultuurafhankelijke vocabulaires (community vocabularies) zijn in de nieuwe RDA Toolkit uit de hoofdtekst verwijderd. In de toolkit komt een specifieke sectie voor dergelijke vocabulaires. In Nederland en Vlaanderen zijn twee lijsten in gebruik die voor opname in deze sectie in aanmerking komen: een lijst met bijbelboeken en een lijst met muziektermen. De Commissie heeft in overleg met gebruikers deze lijsten aan de RDA richtlijnen getoetst en maakt ze klaar voor publicatie. De lijsten zullen gepubliceerd worden op de website van de Commissie en – zodra dat mogelijk is – in de RDA Toolkit.

Applicatieprofielen hebben in de nieuwe RDA Toolkit een andere inhoud en functie gekregen. Het huidige Nederlandse RDA-profiel zal daardoor komen te vervallen op het moment dat alle gebruikers ervan zijn overgestapt op de nieuwe RDA. Diverse (internationale) gremia werken aan applicatieprofielen voor de nieuwe RDA. De Commissie ziet op dit moment geen noodzaak voor de ontwikkeling van een specifiek Nederlands profiel.

Nationale & internationale samenwerking

Er kwam in 2020 via de RDA Helpdesk een vraag naar use cases voor het beschrijven van websites met RDA, die de Commissie tot tevredenheid van de vraagsteller beantwoord heeft.

Vanuit EURIG zijn in 2020 geen verzoeken om informatie of ondersteuning binnengekomen. De Commissie is door de EURIG-vertegenwoordiger namens de KB op de hoogte gehouden van zaken die binnen EURIG spelen. De vertegenwoordiger van het andere Nederlandse EURIG-lid (OCLC) is met pensioen gegaan. Het is nog niet duidelijk of en op welke manier OCLC betrokken blijft bij EURIG.

Vanuit het Netwerk Digitaal Erfgoed (NDE) ontving de Commissie het verzoek bij te dragen aan een domeinspecifiek linked-data-profiel voor bibliotheken op basis van RDA. De Commissie heeft toegezegd feedback te leveren op het linked-data-profiel dat het NDE laat opstellen.

Samenstelling

De RDA Commissie is gedurende het jaar bijna niet gewijzigd. In 2020 nam de Commissie afscheid van:

  • Mieke Lietaer (Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience, Antwerpen)

De Commissie heeft geen nieuwe leden kunnen verwelkomen.

Jaarverslag 2019

Activiteiten

Gedurende 2019 kwam de RDA Commissie zevenmaal bijeen.

Het eerste halfjaar stond in het teken van de FOBID studiedag die voor oktober gepland stond. Het oorspronkelijke thema was de implementatie van RDA in bibliotheeksoftware, niet alleen met het oog op eindgebruikers, maar ook titelbeschrijvers. Het bleek echter niet mogelijk voldoende (in Nederland gangbare) softwareleveranciers te interesseren voor dit onderwerp, zodat de Commissie zich genoodzaakt zag de focus te verleggen naar de algemenere vertaalslag van RDA in theorie naar RDA in de praktijk.

Halverwege het jaar bleek er – tegen de verwachtingen in – onvoldoende geld en praktische ondersteuning voor de studiedag beschikbaar te zijn. De Commissie heeft de studiedag toen voor onbepaalde tijd uitgesteld. Ook is de Commissie in gesprek gegaan met haar opdrachtgever FOBID, waarbij wederzijdse verwachtingen zijn uitgesproken en eerder gemaakte afspraken over doelstelling en taken van de Commissie zijn (her)bevestigd.

In 2019 is niet gewerkt aan het beheer van het Nederlandse RDA-profiel. Vanwege het RDA Toolkit Restructure and Redesign (3R) Project had de RDA Steering Committee (RSC) gedurende het hele jaar de tekst van RDA “bevroren” waardoor de Commissie geen nieuwe versie van het Nederlandse RDA-profiel hoefde uit te brengen.

In het kader van het beheer van de Nederlandse documenten voor de RDA Toolkit, is de Commissie in 2019 verder gegaan met het naar het Nederlands vertalen van de zogenoemde “RDA Reference” (d.w.z. de RDA elementen en waardelijsten plus bijbehorende definities). De vertaalde onderdelen zullen gepubliceerd worden in de RDA Registry.

In het kader van het uitdragen van RDA in Nederland en het borgen van de kennis van de toepassing van RDA in Nederland heeft de Commissie in 2019 niet alleen gewerkt aan de organisatie van de studiedag, maar ook een eigen website opgezet (https://rdacommissie.home.blog/) die in het najaar live is gegaan.

Nationale & internationale samenwerking

Er kwamen in 2019 geen verzoeken voor ondersteuning binnen van de RDA Helpdesk. Ook vanuit EURIG zijn in 2019 geen verzoeken om informatie of ondersteuning binnengekomen. Wel heeft de Commissie regelmatig contact gehad met de EURIG vertegenwoordiger namens de KB.

Samenstelling

De RDA Commissie heeft gedurende het jaar enkele wijzigingen ondergaan. In 2019 verwelkomde de Commissie de volgende nieuwe leden:

  • Mieke Lietaer (Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience, Antwerpen)
  • Hannelore Baudewyn (Cultuurconnect, Brussel)

De commissie nam afscheid van:

  • Elsa de Almeida Valente (Erasmus Universiteit, Rotterdam)
  • Lisbeth Vandoorne (Cultuurconnect, Brussel)

Jaarverslag 2018

Activiteiten

Gedurende 2018 kwam de RDA Commissie zesmaal bijeen, ongeveer eens per twee maanden.

Het eerste kwartaal van 2018 stond in het teken van de enquête die de RDA Commissie had uitgezet onder de Nederlandse en Vlaamse achterban om een beter beeld te krijgen van de bekendheid en het gebruik van RDA in Nederland en Vlaanderen. Een samenvatting van de resultaten van deze enquête is gepubliceerd via LinkedIn.

In 2018 is niet gewerkt aan het beheer van het Nederlandse RDA-profiel. Vanwege het RDA Toolkit Restructure and Redesign (3R) Project had de RDA Steering Committee (RSC) gedurende het hele jaar de tekst van RDA “bevroren” waardoor de Commissie geen nieuwe versie van het Nederlandse RDA-profiel hoefde uit te brengen. Begin 2018 publiceerde de Commissie wel een overzicht van de belangrijkste wijzigingen in het Nederlandse RDA-profiel in de periode 2014-2017 onder de titel “Verdergaande harmonisatie in het catalogiseren wereldwijd“.

Omdat het resultaat van het 3R Project pas halverwege het jaar verwacht werd, besloot de Commissie de tweejaarlijkse studiedag die de Commissie namens FOBID organiseert – en die eigenlijk in het najaar van 2018 had moeten plaatsvinden – naar 2019 te verschuiven. In het najaar van 2018 zijn de voorbereidingen voor deze studiedag gestart.

In het kader van het beheer van de Nederlandse documenten voor de RDA Toolkit, is de Commissie in 2018 verder gegaan met het naar het Nederlands vertalen van de zogenoemde “RDA Reference” (d.w.z. de RDA elementen en waardelijsten plus bijbehorende definities). De vertaalde onderdelen zijn gepubliceerd in de RDA Registry. Dit blijft een vast onderdeel van de taken van de Commissie.

In het kader van het uitdragen van RDA in Nederland en het borgen van de kennis van de toepassing van RDA in Nederland heeft de Commissie diverse mogelijkheden onderzocht om een eigen website op te zetten en daarmee gemakkelijker (dan via de websites van de KB en FOBID, die de Commissie niet zelf kan wijzigen) informatie over RDA in Nederland te kunnen verspreiden. Eind 2018 is een (nog niet algemeen toegankelijke) site opgezet via WordPress.

Nationale & internationale samenwerking

Er kwamen in 2018 geen verzoeken voor ondersteuning binnen van de RDA Helpdesk. Ook vanuit EURIG zijn in 2018 geen verzoeken om informatie of ondersteuning binnengekomen. Wel heeft de Commissie regelmatig contact gehad met de EURIG vertegenwoordiger namens de KB.

Samenstelling

De RDA Commissie heeft gedurende het jaar diverse wijzigingen ondergaan. De belangrijkste daarvan was de toetreding van een aantal Vlaamse collega’s.

In 2018 verwelkomde de Commissie de volgende nieuwe leden:

  • Elsa de Almeida Valente (Erasmus Universiteit, Rotterdam)
  • Sita Bhagwandin (Koninklijke Bibliotheek, Den Haag)
  • Rosa Matthys (Cultuurconnect, Brussel)
  • Lisbeth Vandoorne (Cultuurconnect, Brussel)

De commissie nam afscheid van:

  • Yvonne van den Broek (Universiteitsbibliotheek, Maastricht)
  • Marja Smolenaars (Koninklijke Bibliotheek, Den Haag)
  • Rosa Matthys (Cultuurconnect, Brussel)

Eind 2018 nam Lian Wintermans (Heron Information Management, Weert) het voorzitterschap over van Marja Smolenaars (Koninklijke Bibliotheek, Den Haag).